Đây này là tài liệu thuộc phần học sửa laptop chuyên sâu sử dụng máy hiện sóng (Oscilloscope), dành cho kỹ thuật viên đã sửa được mainboard laptop với 01 năm kinh nghiệm trở lên. Nếu bạn là người mới học sửa laptop thì khoan học bài này, mà hãy học các bài cơ bản trước nhé.
Trong phạm vi bài này, tôi sẽ hướng dẫn bạn cách căn chỉnh máy hiện sóng để thấy tín hiệu rõ ràng, đầy đủ.
Hai thông số quan trọng gồm:
- Time/Div: Giúp phóng to / thu nhỏ tín hiệu hiển thị theo chiều thời gian (chiều ngang màn hình)
- Volts/Div: Giúp phóng to / thu nhỏ tín hiệu hiển thị theo chiều điện áp (chiều dọc màn hình)
Hai thông số này là lăng kính giúp bạn quan sát kỹ từng chi tiết sóng, chỉnh đúng thì sẽ giúp bạn dễ dàng đọc hiểu tín hiệu đúng, không bị méo, nhoè, quá dày, quá rộng hoặc không thấy tín hiệu.
1. Chỉnh Time/Div phù hợp với tần số tín hiệu
Chọn Time/Div sao cho T >= 2 lần Time/Div
| Tần số tín hiệu | Chu kỳ (T) | Gợi ý chọn Time/Div |
|---|---|---|
| 5Hz | 20ms | 50ms/div hoặc 10ms/div |
| 1kHz | 1ms | 200μs/div hoặc 500μs/div |
| 20kHz | 50μs | 10μs/div hoặc 20μs/div |
| 100kHz | 10μs | 2μs/div hoặc 5μs/div |
| 300kHz | 3.3μs | 0.6μs/div hoặc 1.5μs/div |
* Ghi chú:
- μs = micro giây.
- Chỉnh núm Time/Div ở khối HORIZONTAL.
* Ví dụ: Muốn đo tín hiệu xung 100kHz → Chọn Time/Div khoảng 2μs/div → Màn hình sẽ hiện 5 chu kỳ rõ ràng.
2. Chỉnh Volts/Div phù hợp với tần số tín hiệu
Nếu tín hiệu có biên độ từ 0 → Vmax thì chỉnh Volt/Div >= Vmax/4.
| Tín hiệu | Biên độ | Gợi ý Volts/Div |
|---|---|---|
| Tín hiệu logic | 0-5 V | 1V/Div hoặc 2V/Div |
| Xung điều khiển | 10-12 V | 2V/Div hoặc 5V/Div |
| Cảm biến analog | 0.3-2 V | 200mV/Div hoặc 500mV/Div |
| Nhiễu AC nhỏ | vài mV | 5mV/Div hoặc 10mV/Div |
* Ghi chú: Chỉnh núm Volt/Div ở khối POSITION.
* Ví dụ: Tín hiệu PWM 12V → Chọn 5V/Div → Tín hiệu sẽ hiện khoảng 2 ô để dễ quan sát.
3. Các lỗi thường gặp khi căn chỉnh Timebase và Volts
| Các lỗi thường gặp | Nguyên nhân |
|---|---|
| Không thấy tín hiệu | Chỉnh Volts/Div quá lớn hoặc sai mass |
| Tín hiệu bị tràn, mất đỉnh | Chỉnh Volts/Div quá nhỏ so với biên độ |
| Tín hiệu bị dày, dính lại với nhau, hoặc không thấy chu kỳ | Chỉnh Time/Div quá lớn hoặc quá nhỏ |
| Không cố định được sóng | Không trigger hoặc Timebase không khớp |
Học sửa laptop là một quá trình cần sự kiên nhẫn bền bỉ. Mỗi lần sửa main laptop, thay vì chỉ đo bằng đồng hồ văn năng thì hãy đo bằng máy hiện sóng. Học và thực hành từ từ sẽ giúp nâng trình độ sửa laptop của bạn lên một tầm cao mới.
